Bondgenoten gezocht

Zondag 6 maart in Roeselare. Twee dagen voor Internationale Vrouwendag is de Noordstraat omgedoopt tot Internationale Vrouwenstraat met animatie, straattheater, kortfilms, optredens, digital storytelling, een tentoonstelling, …
Alles met de vrouw in de hoofdrol, zo zien wij het graag. 
In boekhandel De Zondvloed is er een interview met Cathérine Ongenae, auteur en redacteur van het boek “#seksisme. Nee, wij overdrijven niet!”.
Het boek heb ik net uit en ik ben heel benieuwd naar de lezing.

Nadat er in april vorig jaar in de media een storm woedde rond het thema seksisme vroeg de uitgever Harold Polis of Ongenae een boek over seksisme wilde samenstellen. Van alle schrijfsters en (vrouwelijke)  journalisten die ze om medewerking vroeg, kreeg ze alleen maar steun. Allemaal zeiden ze: “Het is nodig.”

Als we seksisme willen stoppen (en ja, seksisme bestaat nog, het is overal), moeten we het eerst leren zien. Seksisme is veel meer dan seksuele intimidatie. Seksisme is gedrag waarbij men iemand of een groep mensen - meestal vrouwen - discrimineert op basis van geslacht. In die zin is seksisme nauw verwant met racisme. Seksisme berust op stereotypen en vooroordelen. En het moet de wereld uit.

De auteurs in het boek van Ongenae belichten vanuit heel verschillende invalshoeken hoe seksisme in de samenleving ingebed zit. De slachtoffers van seksueel geweld, die nog veel te veel zwijgen over wat hen aangedaan is, komen aan bod. Er zijn de moslimmeisjes die als geëmancipeerde vrouwen  opboksen tegen seksisme op school, op straat, thuis, in hun godsdienst. Op de werkvloer is er seksisme (alleen al de vraag 'hoe combineer je werk en gezin?'). Seksisme in de academische wereld wordt aangekaart.  Er is een bijdrage over de manier waarop vrouwen in reclame, kranten en tijdschriften worden voorgesteld. Cathérine Ongenae zelf schrijft over de immer kritische, seksistische blik die voortdurend op moeders rust.

De conclusie van het boek is dat heel wat mannen zich bedreigd lijken te voelen door gendergelijkheid. Ze gaan ervan uit dat mannen iets 'verliezen' als vrouwen iets 'winnen'. Nochtans hebben ook mannen baat bij gendergelijkheid. Ook zij worden beperkt in hun mogelijkheden door genderstereotypen.

Vrouwen hebben al een lange weg afgelegd, maar we hebben mannen nodig als bondgenoten om het laatste stuk ongelijkheid weg te werken. Wat we bij Femma natuurlijk al lang doorhadden.

Terug naar de lezing van Cathérine Ongenae. Ze vertelt dat ze als 17-jarige al een feministisch toneelstuk schreef voor het feest van de laatstejaars op de middelbare school, tot ontzetting van veel ouders in de zaal. Ze ging studeren, deed haar eigen ding, zonder zich te conformeren aan de stereotiepe gedachten van hoe een vrouw hoort te zijn.  Tot ze moeder werd. Toen kwamen de seksistische prikken over vrouwen en kinderen krijgen pas goed aan. De angst om geen goede moeder te zijn sloeg toe en zat diep. 

Grappig is de anekdote die Cathérine Ongenae vertelt over de manier waarop sommige mannen naar haar boek keken op de Boekenbeurs in Antwerpen. Eerst met een geïnteresseerde blik (“Aha, seks”), om daarna verveeld weg te kijken (“Bwo, seksisme”).

Toch stelt Ongenae vast dat het thema seksisme volop leeft. In de traditionele en op de sociale media. Maar als je een standpunt inneemt tegen seksisme moet je wel tegen een stootje kunnen en de reacties vooral niet persoonlijk nemen. Internet’trollen’ spuien nogal wat bagger en beledigingen in hun commentaren. Af en toe is het dan ook nodig om eens wat afstand te nemen en dat is Cathérine van plan om te doen nà 8 maart. Want soms wordt het ook haar allemaal een beetje te veel.

De dag na de voordracht raak ik in een discussie verwikkeld met een jonge man die vindt dat wij wél  een beetje overdrijven met ons gezeur over seksisme. Ik haal alle argumenten uit het boek van Ongenae uit de kast, maar ik besef dat er toch nog een lange weg af te leggen is.

Misschien moeten we het voorbeeld van Zweden volgen en het boek cadeau doen aan alle 16-jarigen. Jongens èn meisjes. 


Cathérine Ongenae (red.), #seksisme. Nee, wij overdrijven niet!, Uitgeverij Polis, 176 blz., € 19,95.
Meer lezen van Cathérine

Tekst en foto's:  Caroline Bossu

Reageer