Over #metoo, macht en moed

“#metoo is doorgeslagen. De heksenjacht geopend.” “Mensen worden zonder berechting aan de schandpaal genageld.” Een bom ontplofte in de kranten en op sociale media. Wat hierover te denken?

#Metoo is een belangrijke en positieve hashtag. Het legt bloot dat veel vrouwen en sommige mannen te maken hebben met grensoverschrijdend gedrag. Het geeft slachtoffers steun om te weten dat zij niet alleen zijn en het geeft sommigen de moed om met hun verhaal naar buiten te komen. Want drempels om te getuigen zijn nog altijd hoog: ongeloof, schuld bij het slachtoffers en straffeloosheid.

Uit getuigenissen blijkt dat seksueel overschrijdend gedrag verschillende gradaties kent: van denigrerende opmerkingen (klein seksisme) tot fysiek geweld. Wat de getuigenissen gemeen hebben is dat het gaat om macht(smisbruik).

Intimidatie aanklagen heeft dan vaak repercussies op je carrière of leidt tot verbanning uit de ‘club van succesvollen’. Dan denk je als ambitieuze werknemer of vrouw twee keer na alvorens je naar buiten komt met je verhaal. In die zin heeft degene met macht, omdat hij/zij leidinggevende, succesvol, geliefd of bekend is, vrij spel. De macht maakt straffeloos.  

De zaak Bart De Pauw krijgt veel weerklank in de media. Niet fijn voor de directe betrokkenen, wel goed omdat het een zeer gevoelige snaar raakt. We gaan het debat aan over wat grensoverschrijdend gedrag is en over hoe een werkgever een veilige werkomgeving schept voor werknemers. Wat is grensoverschrijdend gedrag? Wanneer één van beide partijen vindt dat zijn/haar integriteit geschonden wordt. Hier ligt een zee van interpretatie. ‘Ik ben een grapjas en het was maar om te lachen’ voelt voor het slachtoffer aan als intimiderend, seksistisch of racistisch. Als je je geschonden voelt in je integriteit, moet je dat aankaarten. Maar dat laatste is niet eenvoudig als er macht in het spel is: een kind tegenover een coach – een werknemer tegenover een werkgever – een minder bekende tegenover een publiekslieveling, …

In die zin is het als slachtoffer erg moeilijk en erg moedig om naar buiten te komen.
Want ‘er vertrekt een trein waarvan je niet weet wat het eindstation is’.

We moeten ons bewust zijn van de dynamieken van macht: als je kan beslissen over het lot van anderen of invloed uitoefent moet je met veel zorg omgaan met die ander. Als werkgever ben je dan ook verantwoordelijk voor een veilige werkcontext. Een pluim op de hoed van VRT omdat het een duidelijke integriteitscode en een procedure ontwikkelde en omdat VRT in eer en geweten koos om een commercieel sterk product te schrappen omwille van de ernst van (niet anonieme) meldingen.

Liesbet Stevens, professor strafrecht en seksualiteit aan de KU Leuven, stelt in De Ochtend op Radio 1, dat je als werkgever een samenwerking kan beëindigen zonder dat er een strafrechtelijke procedure is opgestart of afgerond.

De zaak-De Pauw bewijst het belang van een integriteitsbeleid, vertrouwenspersoon en preventieadviseur op het werk.


De vloed van getuigenissen leren ons dat seksisme en misbruik overal voorkomen: in alle lagen van de bevolking en in veel sectoren. De zaak Bart De Pauw is niet enige en zal ook niet de laatste zijn.

Blog van Riet Ory, Adjunct Algemeen Directeur bij Femma

Foto Pixabay

Reacties

Iris Demesmaeker schreef

Zeer correct artikel Riet!

Iris

matterne micheline schreef

Als je de trein "laat vertrekken" is het moeilijk om hem nadien nog te stoppen. Op de eerste hand op je schouder moet je reageren anders is het toelaatbare gedrag geboren. Eerst genieten van de aandacht en de eventuele promotie en dan terugkrabbelen is miserie zoeken, je bent en blijft verantwoordelijk voor hetgeen er groeit. Direct reageren - ook als je job ervan afhangt - is de boodschap. Je integriteit sterk bewaken is levensnoodzakelijk. Ik heb van mijn 20 tot mijn 38 jaar alleen met mannen (jong en oud) gewerkt op kantoor en veel in het buitenland en eens ze weten dat je ALLE DAGEN correct en consequent zijt, binden ze in en waarderen je des te meer.

Jeanine Lips schreef

Ik ben van mening dat je in de eerste plaats echt duidelijk moet zijn. Als je meteen aangeeft dat een handeling en/of woorden of gezegden niet door de beugel kunnen, dat dit meteen een signaal zal geven aan de persoon in kwestie om niet door te gaan. Dan moet je je houding ook voor iedereen op dezelfde manier houden. Voor de ene persoon open staan voor flauwe grappen en voor de andere weer niet, schept verwarring. DUIDELIJK zijn is een must.

Marianne Posman schreef

Het is goed dat machtsmisbruik eens ter sprake komt in de media. Het is een vorm van pesten, dus ongeoorloofd. Scheiden van werkvloer en privé moet mogelijk zijn. Niet iedereen kan macho's afwimpelen, niet iedereen heeft haar op zijn tanden ... Het is niet omdat je werkgever bent dat je je meer mag veroorloven.

Reageer